راه‌های درمان آرتروز زانو

اُستئوآرتریت یا آرتروز، یا همان سائیدگی مفصل زانو، یک بیماری غیرواگیر شایع در سنین میانسالی و سالمندی است؛ و مهمترین عامل در کاهش و حتی از بین رفتن کامل تحرک افراد مبتلا و در نهایت، بروز مشکلاتی در انجام امور شخصی روزانه است.

کد خبر: ۳۳۵

تاریخ: ۱۹ خرداد ۱۴۰۰ - ۱۸:۳۷

بوق خبر - شاید شما هم با افرادیکه به سختی توان راه رفتن و نشستن و بلند شدن را دارند، مواجه شده باشید، مردان و زنان سالمند و حتی میانسالی که زانوهایشان سخت خم و راست می‌شود و همواره از خشکی، تورم و درد‌های شدید این مفصل بسیار مهم در تحرک انسان، می‌نالند، افرادیکه پزشکان متخصص به آنان گفته‌اند شما به بیماری "آرتروز" دچار شده‌اید؛ اما تا چه میزان در مورد این بیماری و کمک به بیماران مبتلا به آن اطلاعات داریم؟

اُستئوآرتریت یا آرتروز، همان سائیدگی مفصل زانو، یک بیماری غیرواگیر شایع در سنین میانسالی و سالمندی و مهمترین عامل در کاهش و حتی از بین رفتن کامل تحرک افراد مبتلا و در نهایت، بروز مشکلاتی در انجام امور شخصی روزانه است.

پا‌ها به عنوان اصلی‌ترین ارکان حرکتی، از مفصل‌های مختلفی تشکیل شده است که زانو، جزو مهمترین و البته آسیب‌پذیرترین این مفصل‌هاست که به دلیل کارکرد فراوان، تحمل فشار زیاد و برخی اشکالات مادرزادی و اکتسابی، حتی در سنین جوانی هم امکان وارد شدن آسیب به آن وجود دارد؛ آسیبی که عملکرد صحیح زانو را از بین خواهد بود؛ آرتروز یا سائیدگی مفصلی، رایجترین این مشکلات به شمار می‌رود.

استئوآرتریت، آرتروز یا سائیدگی زانو چرا ایجاد می‌شود

به استناد متون پزشکی، آرتروز یا ساییدگی مفصل، یک بیماری غیرواگیر پیش‌رونده بوده و عوامل مختلفی بر ابتلا به آن تاثیرگذار است؛ در این بیماری، فرد شاهد تخریب و فرسایش غضروف مفصلی و از بین رفتن این بافت لغزنده و استخوانی شدن آن خواهد بود، به طوریکه دامنه حرکت مفصل زانو کم شده و فرد دچار درد و التهاب در این ناحیه می‌شود.

غضروف بافتی‌ست بدون عروق خونی، و فاقد عصب. به دلیل آنکه خونرسانی در این بافت وجود ندارد، ترمیم خود به خودی غضروف امکان پذیر نیست و به دلیل فقدان عصب در صورت آسیب، دردی احساس نخواهد شد؛ بنابراین روند تخریب غضروف سریع و بی علامت است.

براساس مطالعات مختلف، میزان شیوع آرتروز زانو، خصوصا در گروه سنی ۶۵ سال و بالاتر، زیادتر دیده می‌شود، اما این موضوع دلیل آن نیست که کودکان، نوجوانان و جوانان به این بیماری مبتلا نشوند، زیرا سبک زندگی افراد، به شکل مستقیم بر ابتلا به آرتروز مفاصل، خصوصا مفصل زانو به عنوان پرکاربرترین مفصل پا، تاثیرگذار است.

به اعتقاد متخصصان، نوع نشستن افراد (دوزانو و چهارزانو و ...)، فشار مداوم و طولانی به مفصل زانو، شغل و شرایط شغلی افراد، انجام حرکات ورزشی و تمرینات غیر علمی، انجام ورزش‌های سخت، وارد شدن ضربه به زانو، ابتلا به بیماری‌های عفونی مختلف که مفاصل و عضلات را درگیر می‌کند و البته ابتلا به برخی بیماری‌های مادرزادی نظیر دفرمیتی زانوها، پای پرانتزی، پای ضربدری و... بر ابتلا به این بیماری، تاثیر مستقیم دارد.

به گفته متخصصان ارتوپدی، این عارضه ممکن است هر یک از مفاصل بدن را درگیر کند، اما شایع‌ترین مفاصل درگیر آرتروز، مفصل ران، ستون فقرات، دست و زانو است که البته به جرأت می‌توان مدعی بود که متداول‌ترین و ناتوان کننده‌ترین آرتروز، درگیر شدن مفصل زانو‌ها است.

درمان آرتروز زانو

آرتروز زانو یکی از شایع‌ترین علت‌های درد و ناتوانی حرکتی در افراد میانسال و مسن است، درد و تورم، احساس خشکی، محدودیت حرکتی و کاهش انعطاف پذیری مفصل زانو و التهاب از علائم شایع این بیماریست که می‌تواند باعث لنگیدن فرد حین راه رفتن و همچنین لاغر و ضعیف شدن عضلات ران و ساق پا شود.

ناتوانی در انجام فعالیت‌های روزمره، یکی از مهمترین عوارض آرتروز زانو، قلمداد می‌شود و فیزیوتراپی درمان اصلی برای این بیماریاست.

تقویت عضلات اطراف زانو و ران زیر نظر متخصص، به واسطه کمک به تقویت ماهیچه‌ها و کاهش التهاب، سبب کاهش فشار بر مفصل زانو و افزایش دامنه حرکتی مفصل خواهد شد و این موضوع، کاهش درد و ایجاد امکانی برای انجام بهتر فعالیت‌های روزمره و بهبود کیفیت زندگی است.

مبتلایان به آرتروز، گاهی برای کاهش درد و دشواری‌های حرکتی ناشی از این بیماری، تحرک خود را کمتر می‌کنند، تمرین‌های ارائه شده از سوی فیزیوتراپیست به بیمار عاملی مهم در کاهش سفتی و خشکی مفصل زانو و افزایش دامنه حرکتی و خم و راست شدن این مفصل مهم در بدن انسان است.

فیزیوتراپی می‌تواند علاوه بر بهبود فعالیت افراد و کاهش درد و تورم، سبب کاهش مصرف دارو‌های مسکن و ضدالتهابی شود.

استفاده از دارو‌های مسکن و ضدالتهابی برای کاهش درد و التهاب مفصل زانو، در فاز حاد بیماری کمک کننده است؛ هر چند به دلیل عوارض جانبی مصرف طولانی مدت آن‌ها می‌تواند مشکلاتی را برای بیمار ایجاد کند.

تقویت ماهیچه‌ها الگوی صحیح برای کاهش عوارض

الگوی صحیح برای مبتلایان به آرتروز زانو، انجام تمرینات و ورزش‌های مناسب تجویز شده یا تحت نظر فیزیوتراپیست و پزشک متخصص است.

هرچه درمان بیماری آرتروز سریعتر و در مراحل اولیه بیماری آغاز شود، تاثیر آن بیشتر خواهد بود و با انجام تمرین‌ها و ورزش‌های مناسب، ماهیچه‌ها تقویت شده و افراد مبتلا به آرتروز زانو امکان حرکتی بهتری را همراه با کاهش التهاب در مفصل زانو، تجربه می‌کنند.

برای دریافت این تمرینات، حتما به مراکز فیزیوتراپی دارای مجوز رسمی مراجعه و تمرین، ورزش‌های مناسب و مشاوره لازم را دریافت کنید.

درمان جراحی برای تعویض مفصل زانو، تنها زمانی توصیه می‌شود که درمان‌های فیزیوتراپی در کاهش درد و ناتوانی موفق نباشد.

نتایج تحقیقات نشان می‌دهد بازتوانی و آموزش تمرین‌ها قبل از عمل جراحی می‌تواند به بازگشت سریع فرد به زندگی روزمره و کاهش دوره استفاده از وسایل کمکی همانند واکر و عصا بعد از عمل جراحی کمک کند.

به دنبال عمل جراحی تعویض مفصل زانو، فیزیوتراپی می‌تواند نقش بسزایی در بهبود وضعیت بیمار و بازگشت سریعتر او به زندگی داشته باشد.

فیزیوتراپی از همان روز یا فردای روز عمل در بیمارستان برای بیماران جراحی شده، آغاز می‌شود، گفت: تداوم فیزیوتراپی هم در مراکز تخصصی هم در منزل ضروریست.

کاهش درد، کاهش التهاب، افزایش قدرت عضلات، افزایش حرکات خم و راست کردن زانو از مهمترین اهداف بعد از تعویض مفصل زانو است که با انجام فیزیوتراپی تخصصی، به سادگی قابل حصول خواهد بود.